Viet Han Medical - Cty CP Thiet Bi Y Te Viet Han - May sieu am MEDISON

Vài dấu hiệu chắc chắn :

- Hút bồ đà có mùi khét rất khó ngửi.

- Hít heroin : Các em thường để heroin trên miếng giấy bạc rồi đốt lửa ở dưới cho khói trắng bay lên rồi hít khói trắng bằng một ống nhỏ ngậm trong miệng (thường các em dùng tiền để quấn ống).

- Đang chích ma túy cho nhau.

- Về dấu hiệu của tiêm chích ma túy, có thể nhìn thấy dấu kim ở các mạch máu trên mu bàn tay, vùng cổ tay, mặt trên khủyu tay, hay mặt trong của mắt cá chân của các em.

- Dấu hiệu hủy hoại thân thể : dùng dao, vật bén rạch hoặc dùng đầu thuốc lá đốt cổ tay, khủyu tay để lại dấu thẹo.

- Khi thiếu ma túy có thể có dấu hiệu ngáp vặt, chảy nước mắt nước mũi, đau nhức vật vã, bồn chồn sợ hãi, tìm đủ mọi cách để có ma túy.

Cần lưu ý rằng việc dùng các dụng cụ phát hiện ma túy qua nước tiểu có thể không chắc phát hiện được ma túy. Nếu thử nước tiểu cách xa cử dùng ma túy cuối cùng thì không phát hiện được. Thử nước tiểu không phải là cách phát hiện được tất cả các loại ma túy các loại ma túy. Do đó nếu thử nước tiểu mà không phát hiện được ma túy thì cũng không chắc rằng không có nghiện ma túy. Chỉ nên xem biện pháp này là biện pháp bổ sung thêm cho chắc chắn. Lưu ý : không nên thử nước tiểu nếu trước đó 24 - 48 giờ các em có sử dụng một số thuốc tây mà được bác sỹ chỉ định để điều trị bệnh như : terbin-codein…, các loại thuốc ho, thuốc cảm… có dẫn xuất của ma túy, chlofetramine … (nên hỏi bác sỹ về các loại thuốc đã kê toa).

Biểu hiện của nghiện một số loại ma túy thường gặp :

7. Phòng tránh nghiện bằng cách nào ?

Tình trạng sử dụng ma túy tại nước ta và Thành phố Hồ Chí Minh ngày càng nghiêm trọng. Đa số con nghiện hiện nay là thanh thiếu niên ( chiếm 70 - 80% số nghiện mới ở Tp.HCM ). Ma túy hiện nay đã len lõi vào trường học mọi cấp, giảng đường đại học và đe doạ từng gia đình.

Hiện nay bọn buôn bán ma túy đang nhắm vào đối tượng học sinh, kể cả học sinh nhỏ tuổi. Ban đầu có thể chúng mời mọc, rủ rê, tặng không ma túy cho các em dùng thử một thời gian để làm cho các em nghiện, sau vài lần sử dụng ma túy sinh ra nghiện phải lệ thuộc hẵn vào chúng, hàng ngày phải mua hoặc phải bán ma túy cho bọn chúng.

Có những trường hợp chúng còn hăm dọa, ép buộc các em phải sử dụng các chất nguy hiểm này rồi sau đó khi các em đã nghiện phải lệ thuộc vào chúng mới có ma túy, chúng buộc các em phải đi bán ma túy cho chúng.

Gia đình và nhà trường đóng vai trò hết sức quan trọng trong việc giúp các em tự bảo vệ để không sa vào con đường nghiện ngập. Các bậc phụ huynh phải thấy được đầy đủ, sâu sắc hiểm hoạ ma túy đối với con cái mình và hạnh phúc của gia đình mình. Phụ huynh phải quan tâm, gần gũi, có sự hiểu biết, có cách quản lý, giáo dục con cái mình tốt hơn.

Trên quy mô toàn xã hội thì đây là công việc rất khó khăn, đòi hỏi nhiều công sức, tiền bạc đồng thời phải có sự phố hợp giữa các cơ quan đoàn thể, nhà trường, gia đình.

Các bậc phụ huynh cần biết rằng chính phụ huynh có thể góp phần vào việc giáo dục, phòng ngừa ma túy cho con em mình bằng các biện pháp sau :

- Giải thích cho con em hiểu ma túy là gì, tác hại của ma túy ghê gớm ra sao, khuyên bảo các em không nghe theo lời rủ rê, mời mọc của bạn bè, của bất cứ người nào để dùng thử ma túy.

- Quan tâm, ân cần theo dõi con cái, không nên khoán trắng việc giáo dục cho riêng nhà trường.

- Thường xuyên nhắc nhở, dặn dò con em khi có bạn bè hay bất cứ người nào mời chào, rủ rê uống, hút, hít bất cứ loại thuốc nào để gây “sảng khoái”, “hưng phấn”, “kích thích”, “mang lại thích thú”, “mang lại khoái lạc”, “làm giảm buồn chán”… thì phải dứt khoát từ chối và báo ngay cho ba mẹ thầy cô biết.

- Dặn con em rằng nếu có ai đó hăm dọa, ép buộc sử dụng một chất lạ nào thì phải báo ngay cho cha mẹ, thầy cô biết.

- Quan tâm chăm sóc, gần gũi để các em thấy cha mẹ là chỗ dựa vững chắc, là người bảo vệ hữu hiệu đối với các em để các em thổ lộ tâm sự. Thường xuyên hỏi thăm các em chẳng hạn như : “Con có quen bạn nào hút bồ đà nơi trường học không ?”, “Ở trường con có bạn nào nghiện ma túy không ? Con phải cẩn thận đừng để bạn ấy rủ rê nhé !”, “Có ai dụ con hút, hít thử không ?!”

- Hướng dẫn các con em để chúng có khả năng tự từ chối ma túy, nói KHÔNG với cái xấu, tự mình có đủ bản lĩnh để từ chối. Các bậc phụ huynh không thể nào có thời gian để kè kè theo sát các em mọi lúc, mọi nơi được. Nâng cao khả năng tự quyết của các em là biện pháp hữu hiệu chống ma túy.

- Không nên nuông chiều cho trẻ quá nhiều tiền để tiêu xài khi đến trường. Chính việc được cung cấp quá nhiều tiền mà các em có điều kiện để đua đòi, bắt chước các bạn khác tập tành ăn chơi, trong đó có việc sử dụng ma túy . Nên kiểm tra việc chi tiêu của các em.

- Quan tâm đến các mối giao tiếp của con em, các mối quan hệ bạn bè của các em. Đương nhiên việc kiểm tra phải tế nhị ở lứa tuổi thanh thiếu niên. Các em rất khó chịu khi thấy các phụ huynh quản lý quá chặt chẽ.

- Khi thấy các em sa đà vào các hoàn cảnh nguy cơ hoặc có các dấu hiệu sớm của việc nghiện ma túy thì phụ huynh cần quan tâm theo dõi con em sát sao hơn. Nếu nghi ngờ con em dùng ma túy thì phụ huynh phải đích thân tìm hiểu rõ.

8. Cai nghiện như thế nào ?

Theo mô hình cai nghiện tại các trung tâm, trại, viện … việc cai nghiện cho người nghiện mócphine, heroin thường đuợc tiến hành qua hai giai đoạn. :

Cắt cơn nghiện :

Trong thời gian này, người nghiện có những cơn vật vã do thiếu ma túy (hội chứng cai nghiện). Khi ngưng dùng ma túy, người nghiện thấy buồn bực, khó chịu, ngáp vặt, chảy nước mắt, nước mũi, nước miếng, đổ mồ hôi, ớn lạnh, nỗi da gà khi có gió nhẹ. Người nghiện thuờng mất ngủ, bứt rứt không sao nằm yên được.

Trong 2 - 3 ngày đầu, khi lên cơn vật vã, người nghiện có cảm giác hàng trăm ngàn con kiến, con dòi bò trong xương, đau nhức mình mẩy tay chân, chán ăn, đau bụng, tiêu chảy, tăng huyết áp. Qua được thời gian 2 - 3 ngày này, khoảng cách thời gian giữa các cơn vật vã sẽ xa dần, vật vã nhẹ hơn. Sau 7 - 10 ngày thì hết vật vã.

Người nghiện được điều trị tại trung tâm cai nghiện sẽ được hỗ trợ thuốc men ( thuốc an thần , thuốc cai nghiện, thuốc bồi bỗ sức khoẻ ) và vật lý trị liệu (tắm nước nóng lạnh, xoa bóp, xông thuốc, châm cứu, xông hơi… ), thể dục trị liệu cộng với ý chí muốn cai nghiện của người nghiện để vượt qua các cơn vật vã.

Nếu cai nghiện tại nhà hoặc tại các trung tâm y tế, thì người nghiện còn nhận được sự động viên tinh thần của người thân, gia đình để người nghiện tăng thêm quyết tâm cai nghiện.

Trong giai đoạn này, người đã cắt cơn được tập luyện để phục hồi sức khoẻ, tăng cường thể lực, vui chơi giải trí lành mạnh, học ngoại ngữ, học nghề : cơ khí, sữa xe, điện tử, may gia dụng, công nghiệp, vi tính …

Một số trung tâm có điều kiện người nghiện còn được lao động nâng cao sức khoẻ ( Phú Văn, Nhị Xuân, Trường 4… ) vừa để tạo tinh thần lao động tập thể, chuẩn bị cho việc tái nhập cộng đồng sau này. Hết giai đoạn này, người nghiện rời trường để tái hòa nhập xã hội.

Việc cắt cơn nghiện ma túy không phải là vấn đề nan giải. Điều quan trọng là học viên rời trường về nhà làm thế nào để khỏi tránh tái nghiện.

Gia đình muốn cai nghiện tại nhà cho con em có thể theo một số hướng dẫn như sau :

Tham vấn chuẩn bị tâm lý cho người nghiện

Để thuyết phục người nghiện tự giác, tự nguyện bỏ ma túy và chuẩn bị tinh thần thật kỹ khi bước vào cắt cơn.

Xoa bóp

Thực hiện khi người nghiện bắt đầu thấy nhớ, bức rứt muốn sử dụng ma túy. Dùng cả hai bàn tay xoa bóp nhẹ nhàng, đều đặn toàn thân, đặc biệt ở đầu và cột sống, ít nhất là 3 - 4 lần mỗi ngày. Mỗi lần xoa bóp, khoảng 30 phút cho đến khi người nghiện cảm thấy dễ chịu, buồn ngủ.

Tắm nước mát

Ngày đầu tiên ngưng ma túy, có thể xông hơi bằng nước lá xông cho cơ thể dễ chịu và thư thái. Ngày thứ 2 - 3 do vật vã nhiều nên không xông hơi nữa mà cần tắm nước mát tối thiểu ngày 3 lần để cơ thể bớt bứt rứt, khó chịu. Nếu sợ lạnh, có thể tắm nước ấm trước rồi mới nước mát sau.

Ăn uống thức ăn mát

3 ngày đầu tiên người nghiện thường nôn ói, không muốn ăn nhưng sau đó có thể khỏi. Nên ăn những thức ăn mát như : mồng tơi, rau má, xà lách xoong, ngò tây, đậu đỏ, đậu đen, đậu nành, mè, khổ qua, bí đao, cà chua, cam, lê… và thịt heo, cá lóc, cua đồng…

Dùng thuốc cắt cơn ?

Nếu vật vã, đau nhức quá, mất ngủ có thể dùng paracetamol 0,5g ngày 3 lần, lần 1 viên, chloferamine mỗi lần 1 - 3 viên, nếu đau nhức xương khớp có thể kết hợp dùng diclofenac 3 viên/lần - ngày 3 lần .Senduxen 5 mg, mỗi lần 1 - 3 viên lặp lại sau 4 giờ cho đến khi ngủ yên. Sau đó sẽ giảm liều dần rồi ngưng hẵn. Việc dùng thuốc an thần gây ngủ cần có chỉ định của thầy thuốc.

Khi nào cắt được cơn ?

Cơn vật vã xuất hiện rõ vào giờ thứ 36-48 kể từ lúc ngưng sử dụng ma túy, lên cao nhất là ngày thứ ba sau đó thưa dần. Nếu nghiện nhẹ, thông thường trong vòng một tuần là qua được cơn nghiện. Tuy nhiên, các biểu hiện mất ngủ, đau lưng, nhức mỏi có thể kéo dài cả tháng.

Làm thế nào để tránh tái nghiện ?

Cắt cơn nghiện chỉ giải quyết được sự lệ thuộc về mặt thể chất của người nghiện, chứ chưa dứt hẵn được sự lệ thuộc ma túy về mặt tâm thần. Nghĩa là người nghiện vẫn còn cảm giác thèm nhớ ma túy, vẫn còn nhớ cảm giác dễ chịu do ma túy mang lại. Cảm giác thèm nhớ ma túy khiến người nghiện sau khi qua giai đoạn cắt cơn vẫn hay “vô tình” đi ngang những nơi có bán ma túy. Khi đó người đã cai nghiện sẽ xuất hiện trở lại các biểu hiện hội chứng cai nghiện, họ bị vật vã nhẹ về mặt thể chất. Cần biết rằng tái nghiện ma túy bắt đầu trước hết từ trong ý nghĩ. Nếu thực sự muốn bỏ ma túy thì ngay sau khi nhớ nghĩ đến ma túy, người đã cai cần thổ lộ và tìm sự động viên giúp đỡ của người thân, gia đình, của nhân viên y tế chuyên về cai nghiện.

Lời rủ rê, mời mọc của bạn bè cũng là một thách thức khó vượt qua của người đã cai nghiện. Nếu thêm vào đó là sự nghi kỵ, ruồng rẫy của người thân thì họ sẽ dễ dàng tái nghiện.

Nhiều phụ huynh, gia đình có con em bị nghiện thì gởi ngay con em vào trung tâm cai nghiện và phó mặc con em mình cho trung tâm. Khi con em rời trường về nhà thì thiếu động viên quan tâm, giúp đỡ. Hoặc ngược lại có một số phụ huynh thì luôn theo dõi, nghi kỵ, kềm cặp con em quá mức. Những thái độ như thế dễ dàng đẩy con em vào con đường tái nghiện.

Trong trường hợp lỡ tái nghiện, phụ huynh cần bình tĩnh tiếp tục hỗ trợ cho con em mình tiếp tục cai nghiện lại lần nữa. Chúng ta biết rằng cai nghiện dứt hẵn là rất khó , đòi hỏi nỗ lực của cả người nghiện và cả người thân. Có những trường hợp phải sau vài lần cai mới dứt bỏ ma túy hoàn toàn được. Không nên sỷ nhục con em hay nản lòng bỏ mặc. Mà khi ấy chúng ta cần hiểu rằng trong việc nghiện ngập ma túy của con em,chúng ta cũng có một phần lỗi lớn.

Chúng ta biết rằng trong suốt thời gian nghiện ma túy thì người nghiện là nô lệ của ma túy. Họ luôn tìm đủ mọi cách, mọi mánh khoé để có tiền thoả mãn cơn nghiện. Vì vậy khi đã cai nghiện thì nếp cũ vẫn còn, tự họ có thể vẫn muốn quay lại con đường cũ. Mặt khác người nghiện vốn dễ bị rủ rê, lôi kéo, tâm lý không vững vàng nên khi gặp khó khăn trong cuộc sống, họ dễ dựa dẫm vào ma túy và coi đó như một “lối thoát”.

Trong việc chống tái nghiện, cần nhớ những nguyên tắc sau :

- Phải thay đổi môi trường sinh hoạt của họ để tránh sự cám dỗ của ma túy. Phải tích cực giúp người đã cai và thực sự muốn cai thể hiện quyết tâm tự nguyện lánh xa ma túy.

- Phải lấy tình thương mà cảm hóa. Tìm hiểu kỹ lý do tại sao họ đến với ma túy, từ đó thấy rằng học cũng có những mặt tốt mà ta có thể khuyến khích họ phát huy.

- Khuyến khích mọi ý muốn vươn lên, muốn “làm lại cuộc đời” của họ. Tạo điều kiện để họ có công ăn việc làm, có niềm vui, niềm đam mê mới, quên đi cái đam mê ma túy.